SeyrüseferTarihTürk Denizciliği → Kuzey Denizinde Türk Korsanları

Kuzey Denizinde Türk Korsanları

Tarih - Türk Denizciliği
Pazartesi, 31 Ocak 2000

Cebel-i Tarık Boğazı Haitası1627 senesinde Küçük Murat Reis Cezayir Limanı'ndan 15 pâre gemi ile yelken açıp, Cebelitarık'tan çıkmış ve kuzeye, soğuk ve sisli denizlere yönelmişti. Aslında Türk korsanlarının daha önceki yıllarda da Atlas Okyanusu'na açılıp özellikle Kanarya adalarına seferler düzenledikleri bilinmektedir.

Örneğin Koca Murat Reis emrindeki 2-3 parçalık küçük bir filo ile 1585 senesinde Cebelitarık boğazından çıkıp Kanarya takım adalarından bazılarını talan etmiş, Lanzarotto adası valisini ve yakınlarını esir almıştı. Daha sonra, o günlerin adeti olarak, aracılar sayesinde bu esirlerden bazıları fidye alınarak serbest bırakılmıştır.

Fakat Küçük Murat Reis'in filosu bu sefer daha uzak ve zorlu sulara yönelmişti; kuzeye!

Atlas Okyanusundaki Av Sahaları!

Bu filo önce İspanya, Portekiz ve Fransa kıyılarını izleyip kuzeye çıktı ve daha sonra İngiltere Adası'nın Bristol Körfezinde bulunan Lundy adasını işgal edip kendilerine üs edindiler ve etrafa dehşet saçtılar. Lundy adası yaklaşık 5 yıl boyunca ana üs olan Cezayir ile daha kuzey sular arasında bir ara deniz üssü olarak hizmet gördü. Buradan denizlere açılan Osmanlı korsanları daha sonra İrlanda, İskoçya, Hollanda, Danimarka, Norveç ve İzlanda'ya seferler düzenledi.

Bu sayfayı hazırlarken konuyla ilgili bulabildiğim tek Türkçe kaynak olan Selim Sırrı Altıer'in "Osmanlı Bahriyesi'nin Yelken Devri ve Türk Korsanları" adlı kitabından yoğun olarak faydalandım. Kendisine Türk Denizciliğine yaptığı bu önemli katkılar için ayrıca teşekkür ederim. Bunun yanında genelağ üzerindeki bir miktar yabancı kaynakta da bu konuyla ilgili bazı bilgiler bulabildim.

Küçük Murat Reis'in söz konusu seferleriyle ilgili olarak 1628 yılında Danimarkaca olarak yazılmış bir kitapta (Resim.1) şöyle diyor;

 

"Zalim Türk Korsanları Hakkında Malûmat:

1627 senesinde İZLANDA'ya geldiklerinde 300 kişiyi esir edip pek çoğunu da öldürdüler. Bu kitabın yazarı OLUF EİGİLSSON'u VESTMANNAEYJAR Adası'nda tutsak edip CEZAYİR'e götürdüler...

Daha sonra 1628 yılında diğer bazı esirler de fidye verildikten sonra hürriyetlerine kavuştular ve İzlanda Adası'na avdet ettiler."

 

Daminarkaca Kitap

Resim.1) Bahsi geçen, 1628'de yazılmış Danimarkaca kitap.

 

Bugünkü bilgilerimiz ışığında;

İngiltere'nin güneybatısındaki Bristol Körfezi ağzında bulunan Lundy Adası'nda üstlenen Küçük Murat Reis'in 15 parelik ufak donanmasının bir filosu zaman zaman İskandinav kıyılarına uzanmadan evvel İrlanda Adası'nın İrlanda Denizi'ne bakan meskûn limanlarının tamamını, Faröe Adaları, İzlanda ve Grönland sahillerindeki fiyordlar içinde gizli meskûn iman şehirlerini, dönüşte Viking sularındaki Shetland adalarında ikmal yaparak Norveç limanlarını, İsveç ve Danimarka sahil şehirlerinden bazılarını oradan Manş Denizi'ne sahili olan İngiliz prens ve kontluklarına ait limanları, kaleleri topa tutarak bastıklarını, pek çok gemi batırıp, 800 esirle payitaht İstanbul'a avdet ettiklerini biliyoruz.1

 

Batı Akdeniz, Batı ve Kuzey Avrupa Kıyıları Haritası

Resim.1) Batı Akdeniz, Batı ve Kuzey Avrupa Kıyıları Haritası

 

İşte bu denizcilerin Amerika kıtasına ilk ayak basan Türkler olduğunu da rahatlıkla söyleyebiliriz. Örneğin, bir İngilizce kaynakta rastladığım bilgiye göre Avrupalılar tarafından 1497 senesinde bulunan Newfoundland adasının etrafındaki sularda 1500'lü yılların ikinci yarısından itibaren yoğun Türk Korsan hareketleri görüldüğünden bahsediliyor ki bu ada Kanada'nın hemen doğu kıyısında bulunmaktadır.

Ayrıca haritası ancak 1941 yılında hazırlanabilen Antarktika kıtasının kıyılarının Piri Reis'in ünlü dünya haritasında yüzlerce yıl öncesinden doğru olarak çizilmiş olduğunu düşünürsek henüz deniz tarihimiz hakkında çok fazla bilinmeyen olduğunu rahatlıkla tahmin edilebilir.

♦ Kaynaklar

1. * Osmanlı Bahriyesi'nin Yelken Devri ve Türk Korsanları, Selim Sırrı Altıer
2. Cebelitarık Boğazı ve Batı Akdeniz ve Avrupa Haritaları; Kitab-ı Bahriye, 1521-1524, Pirî Reis
 







Telif Hakkı © 1997-2017 [uskudar.biz] - sürüm 5.5.1 - Bütün Hakları Saklıdır. Kullanım şartları için tıklayın!
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.